TDK Güncel Türkçe Sözlük’te isim olarak tanımlanan Verilebilme, Türkçe kökenli bir sözcük olup, bir şeyin başkasına sunulabilme veya aktarılabilme durumu anlamına gelir. Günlük dilde genellikle bir yetkinin, bir bilginin ya da bir nesnenin devredilebilirliğini ifade etmek için kullanılır.
Günlük konuşmada ve yazılı metinlerde sıkça karşılaştığımız “verilebilme” kelimesi, bir eylemin potansiyelini veya bir nesnenin transfer edilebilirliğini düşündürür. Özellikle karar alma süreçlerinde, kaynak dağıtımında ya da yasal metinlerde bu ifadenin önemini görürüz. Bu kavram, bir durumun gerçekleşme olasılığını veya bir yetkinin aktarılabilirliğini belirtir. Bu yazıda, “verilebilme” kelimesinin TDK’daki yerini, kökenini, kullanım örneklerini ve eş anlamlılarını detaylıca inceleyeceğiz.
Verilebilme Kelimesinin TDK Sözlük Anlamı
“Verilebilme” kelimesi, Türk Dil Kurumu (TDK) Güncel Türkçe Sözlük’te temel olarak bir isim olarak tanımlanır. Bu kavram, bir şeyin başkasına Sunulabilme, aktarılabilme veya tahsis Edilebilme durumunu, yani verilme imkânını veya olasılığını ifade eder. Genellikle soyut veya somut bir nesnenin, bir bilginin, bir yetkinin ya da bir hakkın, belirli koşullar altında el değiştirebilme kapasitesini vurgular. Örneğin, bir projenin onayının verilebilme ihtimali ya da bir belgenin gerekli mercilere ibraz edilebilme durumu bu anlamda kullanılır. Bu anlam, aynı zamanda bir kaynağın dağıtılabilirliği veya bir sorumluluğun devredilebilirliği gibi durumları da kapsar. TDK’ya göre bu kelime, eylemin pasif ve potansiyel yönünü ön plana çıkararak, bir durumun gerçekleşebilirliğini belirtir.
Verilebilme Kelimesinin Kökeni ve Etimolojisi
“Verilebilme” kelimesi, Türkçenin ekleme sisteminin tipik bir örneği olarak tamamen Türkçe kökenlidir. Kelimenin temelinde, Eski Türkçeye dayanan ve “sunmak, bahşetmek” anlamlarına gelen “ver-“ fiili bulunur. Bu kök fiile, eylemi pasif hale getiren “-il-“ eki eklenerek “verilmek” fiili oluşturulmuştur. Ardından, bir eylemin Yapılabilme gücünü veya olasılığını belirten “-ebil-“ yeterlilik fiili getirilmiş, bu da “Verilebilmek” fiilini meydana getirmiştir. Son olarak, fiili bir isme dönüştüren “-me” isim-fiil ekiyle “verilebilme” kelimesi türetilmiştir. Bu yapı, kelimenin anlamını “verilme imkânı veya durumu” şeklinde net bir şekilde ortaya koyar. Kelimenin türetilme süreci, Türkçenin dil bilgisi kurallarına tamamen uygundur ve kök fiilinden gelen temel anlamını herhangi bir anlam kayması olmaksızın korur.
Verilebilme Kelimesinin Cümle İçinde Kullanımı
Bu projenin bütçesi, gerekli onayların ardından kısa sürede verilebilme potansiyeline sahip.
Bu cümle, projenin bütçesinin, belirli şartlar yerine getirildiğinde tahsis edilebileceği ihtimalini vurgular.
Yeni yönetmelikle birlikte, bazı yetkilerin alt birimlere verilebilme esnekliği artırıldı.
Burada, yetkilerin Devredilebilme veya aktarılabilme imkanının genişletildiği belirtilmektedir.
Toplantıda sunulan raporun, tüm katılımcılara elektronik ortamda verilebilme imkanı değerlendirildi.
Bu ifade, raporun dijital olarak paylaşılabilme olasılığının gözden geçirildiğini gösterir.
Öğrencilere ek kredi verilebilme şartları, akademik başarı ve finansal duruma göre belirlenecektir.
Cümle, öğrencilere ek bursun hangi koşullar altında sağlanabileceğini açıklamaktadır.
Bu tür hassas bilgilerin herkese açık bir şekilde verilebilme riski, güvenlik açığı oluşturur.
Burada, önemli bilgilerin kontrolsüzce paylaşılabilme ihtimalinin taşıdığı tehlikeye dikkat çekilir.
Verilebilme Kelimesinin Eş Anlamlıları ve Zıt Anlamlıları
“Verilebilme” kelimesi, bir durumun potansiyelini veya bir eylemin mümkünlüğünü ifade ettiğinden, çeşitli eş ve yakın anlamlılara sahiptir.
Eş Anlamlıları:
- Aktarılabilirlik: Bir şeyin bir yerden başka bir yere veya bir kişiden başka bir kişiye geçirilme, transfer edilme yeteneği.
- Sunulabilirlik: Bir şeyin başkasına gösterilme, takdim edilme veya arz edilme imkanı.
- Tahsis Edilebilirlik: Belirli bir amaç için ayrılabilme, özel olarak atanabilme durumu.
- Devredilebilirlik: Bir hakkın, yetkinin veya görevin başkasına geçirilme, emanet edilme kabiliyeti.
Yakın Anlamlıları:
- İmkan: Bir şeyin gerçekleşme olasılığı veya elverişli durum.
- Potansiyel: Gizli kalmış güç, yetenek veya gelişme imkanı.
- Olasılık: Bir şeyin olabilme durumu veya ihtimali.
Zıt Anlamlıları:
- Verilemezlik: Bir şeyin verilmesinin mümkün olmaması durumu.
- Engellenme: Bir eylemin veya durumun gerçekleşmesinin önüne geçilmesi.
- Reddedilme: Bir talebin veya teklifin kabul edilmemesi durumu.
İlgili İçerikler
- Uyanabilmek Ne Demek? TDK Anlamı ve Kökeni
- Uyarlayabilmek Ne Demek? Uyarlayabilmek TDK Sözlük Anlamı ve Kökeni
- Uyanabilme Ne Demek? Uyanabilme TDK Sözlük Anlamı ve Kökeni
Verilebilme Hakkında Sıkça Sorulan Sorular
Verilebilme ne demek kısaca?
Verilebilme, bir şeyin başkasına sunulabilme, aktarılabilme veya tahsis edilebilme durumu, yani verilme imkânı veya olasılığı anlamına gelir.
Verilebilme hangi dilden gelir?
Verilebilme kelimesi, “ver-” fiil kökünden türemiş olup tamamen Türkçe kökenli bir kelimedir.
Verilebilme kelimesinin eş anlamlısı nedir?
Verilebilme kelimesinin eş anlamlıları arasında aktarılabilirlik, sunulabilirlik ve devredilebilirlik gibi kelimeler bulunur.
Verilebilme cümle içinde nasıl kullanılır?
Bu kelime, “Gerekli izinlerin ardından, fonların verilebilme süreci hızlanacaktır.” gibi bir cümlede, bir eylemin gerçekleşme potansiyelini ifade etmek için kullanılır.
Verilebilme kelimesi TDK’da var mı?
Evet, Verilebilme kelimesi Türk Dil Kurumu’nun (TDK) Güncel Türkçe Sözlük’ünde yer almaktadır.
TEK TIKLA İNDİR
Sosyal medya videolarını anında kaydet!