Yüce gönüllü Ne Demek? TDK Anlamı ve Kökeni

Yüce gönüllü, Türkçe kökenli bir sıfat tamlaması olup, başkalarına karşı hoşgörülü, affedici ve cömert davranan kişiyi tanımlar. Günlük dilde, özellikle zor zamanlarda gösterilen anlayış ve büyüklüğü ifade etmek için yaygın olarak kullanılır. Bu özellik, kişinin manevi zenginliğini vurgular.

Günlük konuşmalarda bir kişinin karakterini ve davranışlarını övmek için kullanılan “yüce gönüllü” ifadesi, Türkçenin zenginliğini yansıtan önemli bir sıfattır. Özellikle affetme, hoşgörü ve cömertlik gibi erdemlerle anılan bu kavram, toplumumuzda değerli bulunan nitelikleri temsil eder. Yüce gönüllü kelimesinin derinlemesine anlamını, kökenini, farklı kullanım alanlarını ve eş anlamlılarını detaylı bir şekilde keşfedeceksiniz.

Yüce gönüllü Kelimesinin TDK Sözlük Anlamı

Türk Dil Kurumu’nun güncel sözlüğünde yüce gönüllü kelimesi, bir sıfat olarak tanımlanmaktadır. Bu tanıma göre, başkalarına karşı anlayışlı, hoşgörülü, affedici ve cömert davranan kişileri nitelemek için kullanılır. Yüce gönüllülük, bireyin kendi çıkarlarından önce başkalarının iyiliğini düşünen, hataları kolayca affedebilen ve maddi-manevi yardımdan kaçınmayan bir karakter yapısına sahip olduğunu gösterir. Bu özellik, genellikle manevi bir büyüklük ve olgunlukla ilişkilendirilir. Toplumda saygı duyulan ve örnek gösterilen davranışları ifade ederken bu kelimeye sıkça başvurulur. Kısacası, yüce gönüllü olmak, Erdemli bir duruşu ve geniş bir kalbi ifade eder.

Yüce gönüllü Kelimesinin Kökeni ve Etimolojisi

Yüce gönüllü kelimesi, tamamen Türkçe kökenli iki ayrı kelimenin birleşmesiyle oluşmuş bir sıfat tamlamasıdır. “Yüce” kelimesi, “ulu, büyük, yüksek” anlamlarına gelirken, “gönül” kelimesi ise “kalp, istek, arzu, sevgi merkezi” gibi geniş anlamlara sahiptir. Bu iki güçlü kelimenin bir araya gelmesiyle, fiziksel bir yükseklikten ziyade manevi bir büyüklüğü, kalbin genişliğini ve yüksekliğini ifade eden bir anlam kazanmıştır. Kelimenin etimolojik yapısı, Türk kültüründe insani değerlere verilen önemi açıkça gösterir. Herhangi bir anlam kaymasına uğramadan, kelimelerin birleşimiyle doğrudan ve güçlü bir yeni anlam meydana gelmiştir, bu da onun öz Türkçe yapısını pekiştirir.

Yüce gönüllü Kelimesinin Cümle İçinde Kullanımı

1. Patronun yüce gönüllü davranışı sayesinde, işten çıkarılacak olan çalışanlar için yeni bir çözüm bulundu.

Bu cümle, bir yöneticinin zor bir durumda gösterdiği anlayışlı ve affedici tutumu vurgular.

2. Gerçek bir lider, yalnızca başarılarında değil, aynı zamanda hataları affetme konusundaki yüce gönüllülüğüyle de tanınır.

Burada, liderlik vasfının sadece başarılarla değil, hoşgörüyle de pekiştiği anlatılır.

3. Tüm zorluklara rağmen komşusuna yardım eden Ayşe teyze, mahallenin en yüce gönüllü insanlarından biridir.

Bu örnek, gündelik hayatta sergilenen yardımseverlik ve cömertliği ifade eder.

4. Kardeşinin yaptığı hatayı çabucak unutup onu bağışlaması, onun ne kadar yüce gönüllü olduğunu bir kez daha gösterdi.

Bu cümle, affedicilik özelliğinin altını Çizer.

5. Tarih, sadece savaşları değil, aynı zamanda yüce gönüllü hükümdarların barışçıl yaklaşımlarını da yazar.

Bu örnek, tarihi figürlerin hoşgörülü ve yapıcı yönlerini belirtmek için kullanılır.

Yüce gönüllü Kelimesinin Eş Anlamlıları ve Zıt Anlamlıları

Yüce gönüllü kelimesi, insan karakterinin olumlu bir yönünü ifade ettiği için çeşitli eş ve yakın anlamlılara sahiptir. Zıt anlamlıları ise genellikle olumsuz karakter özelliklerini belirtir.

Eş Anlamlıları:

• Cömert: Maddi ve manevi olarak eliaçık, bağışlayıcı ve yardımsever olma durumu.
• Eli açık: Cömert, bol bol harcayan veya yardım eden kişi.
• Hoşgörülü: Başkalarının farklı düşünce, inanç veya davranışlarına karşı anlayışla yaklaşan, toleranslı.
• Affedici: Hataları veya kusurları bağışlama eğiliminde olan, kin gütmeyen.

Yakın Anlamlıları:

• Büyük yürekli: Manevi olarak geniş, anlayışlı ve merhametli.
• Asil: Davranışları ve karakteriyle soylu, erdemli.
• Hümanist: İnsan sevgisiyle dolu, insan odaklı bir Dünya görüşüne sahip.

Zıt Anlamlıları:

• Bencil: Sadece kendi çıkarlarını düşünen, başkalarını önemsemeyen ve paylaşmaktan kaçınan.
• Dar gönüllü: Hoşgörüsüz, anlayışsız, affetmekte zorlanan ve kısıtlı bir bakış açısına sahip.
• Kıskanç: Başkasının iyiliğini, başarısını veya sahip olduklarını çekemeyen.

İlgili İçerikler

• Katılabilme Ne Demek? Katılabilme TDK Sözlük Anlamı ve Kökeni
• Katabilmek Ne Demek? Katabilmek TDK Sözlük Anlamı ve Kökeni
• Kavuşuverme Ne Demek? Kavuşuverme TDK Sözlük Anlamı ve Kökeni

Yüce gönüllü Hakkında Sıkça Sorulan Sorular

Yüce gönüllü ne demek kısaca?

Yüce gönüllü, başkalarına karşı anlayışlı, hoşgörülü, affedici ve cömert davranan kişileri niteleyen bir sıfattır. Bu ifade, manevi bir büyüklüğü ve geniş bir kalbi temsil eder.

Yüce gönüllü hangi dilden gelir?

Yüce gönüllü kelimesi, “yüce” ve “gönül” kelimelerinin birleşimiyle tamamen Türkçe kökenli bir sıfat tamlamasıdır.

Yüce gönüllü kelimesinin eş anlamlısı nedir?

Bu kelimenin başlıca eş anlamlıları arasında cömert, eli açık, hoşgörülü ve affedici gibi kelimeler bulunmaktadır.

Yüce gönüllü cümle içinde nasıl kullanılır?

“Onun yüce gönüllü tavrı sayesinde, aralarındaki tüm yanlış anlaşılmalar çözüldü.” gibi örneklerle, bir kişinin anlayışlı ve bağışlayıcı karakterini vurgulamak için kullanılır.

Yüce gönüllü kelimesi TDK’da var mı?

Evet, yüce gönüllü kelimesi Türk Dil Kurumu’nun güncel sözlüğünde yer almakta ve “başkalarına karşı anlayışlı, hoşgörülü, affedici ve cömert olan” anlamında tanımlanmaktadır.