Varılabilmek, Türkçe kökenli bir fiil olup bir yere veya hedefe ulaşmanın mümkün olması anlamına gelir. Bu kelime, genellikle bir durumun veya amacın erişilebilirliğini ifade etmek için kullanılır ve günlük dilde sıkça yer alır.
Günlük konuşmada ve yazılı metinlerde sıkça karşımıza çıkan varılabilmek kelimesi, bir şeyin erişilebilirliğini veya ulaşılabilirliğini ifade eden önemli bir kavramdır. Özellikle hedeflerin, mekanların ya da soyut amaçların mümkün kılınması bağlamında bu ifadeye rastlarız. Bu kelimenin derinlemesine anlamını, kökenini ve farklı kullanım şekillerini detaylı bir şekilde inceleyeceğiz.
Varılabilmek Kelimesinin TDK Sözlük Anlamı
Varılabilmek kelimesi, Türk Dil Kurumu (TDK) Güncel Türkçe Sözlük’te doğrudan bir madde başı olarak yer almasa da, “Varmak” fiilinin edilgenlik ve yeterlilik ekleriyle türetilmiş bir hali olarak anlam kazanır. Temel anlamıyla, “bir yere, bir amaca veya bir duruma ulaşılmasının mümkün olması, erişilebilir olmak” anlamına gelir. Bu fiil, “varmak” eylemine “-ıl-” edilgenlik eki ve “-abil-” yeterlilik eki eklenerek oluşturulmuştur. Bu yapı, eylemin kendiliğinden veya dış bir etkenle gerçekleşme potansiyelini ve bu potansiyelin mümkün olup olmadığını vurgular. Genellikle bir hedefin, bir noktanın ya da soyut bir sonucun erişilebilirliğini ifade etmek için kullanılır. Örneğin, “belirlenen bir mesafeye zamanında varılabilmek” veya “ortak bir paydaya varılabilmek” gibi kullanımları mevcuttur. Kelime, bir durumun gerçekleşme ihtimalini ve bu ihtimalin önündeki engellerin aşılabilirliğini de ima ederek, olası sonuçlara işaret eder. Bu durum, hem fiziksel hem de soyut hedefler için geçerlidir.
Varılabilmek Kelimesinin Kökeni ve Etimolojisi
Varılabilmek kelimesi, tamamen Türkçe kökenli bir yapıdır. Temelinde yer alan varmak fiili, Eski Türkçeden günümüze ulaşmış köklü bir eylemdir. “Varmak” fiili, bir noktaya ulaşmak, erişmek anlamına gelir. Bu fiile sırasıyla eklenen “-ıl-“ eki edilgenlik (pasiflik) anlamı katarken, “-abil-“ eki ise yeterlilik (olasılık veya yapabilirlik) anlamını verir. Son olarak gelen “-mek” eki ise kelimeyi mastar haline getirir. Dolayısıyla, varılabilmek, “Ulaşılabilme yeteneği veya olasılığı” gibi bir anlam kazanmıştır. Kelimenin yapısında herhangi bir anlam kayması olmamış, aksine eklerin işlevleriyle anlamı daha da zenginleşmiştir.
Varılabilmek Kelimesinin Cümle İçinde Kullanımı
Bu zorlu zirveye ancak profesyonel dağcılar tarafından varılabilmek mümkündü, amatörler için riskliydi.
Bu cümle, belirli bir hedefe ulaşmanın sadece belli bir yetkinliğe sahip kişilerce gerçekleştirilebileceğini vurgular.
Toplantı sonunda tüm tarafları memnun edecek ortak bir karara varılabilmek için uzun saatler süren müzakereler yapıldı.
Burada kelime, farklı görüşlerin uzlaştırılarak ortak bir sonuca ulaşılmasının mümkün olduğunu ifade eder.
Yetersiz altyapı nedeniyle köydeki okullara kış aylarında varılabilmek neredeyse imkansız hale geliyordu.
Bu örnekte, fiziksel bir mekana erişimin çevresel koşullar nedeniyle zorlaştığı belirtilmiştir.
Hedeflerine ancak azim ve kararlılıkla varılabilmek bilinciyle Hareket edenler başarıya ulaşır.
Kelime, soyut bir amaca ulaşmanın ancak belirli niteliklerle mümkün olacağını anlatır.
Hayatta bazen en büyük mutluluklara, beklenmedik yollardan varılabilmek de mümkündür, yeter ki açık fikirli olalım.
Bu cümle, mutluluk gibi soyut bir kavrama ulaşmanın farklı ve öngörülemeyen yollarının olabileceğini ifade eder.
Varılabilmek Kelimesinin Eş Anlamlıları ve Zıt Anlamlıları
Varılabilmek kelimesinin dilimizdeki zengin yapısı nedeniyle doğrudan, tek kelimelik birebir eş anlamlısını bulmak zor olabilir. Ancak, farklı bağlamlarda aynı anlamı karşılayabilecek ve benzer hissiyatı veren pek çok ifade mevcuttur.
Eş Anlamlıları:
- Ulaşılabilmek: Bir noktaya, hedefe veya duruma erişmenin mümkün olduğu durumu ifade eder.
- Erişilebilmek: Bir şeye veya bir hedefe ulaşma imkanının, erişim olanağının bulunması demektir.
- Kavuşulabilmek: Özlem duyulan bir şeye veya kişiye ulaşma olasılığını, kavuşmanın mümkün olduğunu belirtir.
Yakın Anlamlıları:
- Mümkün Olmak: Bir şeyin gerçekleşme ihtimalinin, olabilirlik durumunun bulunmasıdır.
- Elde Edilebilmek: Bir sonucun, kazanımın veya somut bir şeyin sağlanabilir, temin edilebilir olması anlamına gelir.
- Gerçekleştirilebilmek: Bir planın veya amacın hayata geçirilebilmesi, eyleme dönüştürülebilmesi anlamına gelir.
Zıt Anlamlıları:
- Varılamamak: Bir hedefe, mekana veya duruma ulaşma eyleminin mümkün olmaması, gerçekleşememesi durumunu anlatır.
- Ulaşılamamak: Erişimin veya kavuşmanın herhangi bir sebeple mümkün olmaması, engellenmesi demektir.
- İmkansız Olmak: Bir şeyin gerçekleşme ihtimalinin hiç bulunmaması, olabilirlik sınırlarının dışında olması anlamına gelir.
İlgili İçerikler
- Selahattin Ne Demek? Selahattin TDK Sözlük Anlamı ve Kökeni
- Altıncı ayak Ne Demek? Altıncı ayak TDK Sözlük Anlamı ve Kökeni
- Kapayabilmek Ne Demek? Kapayabilmek TDK Sözlük Anlamı ve Kökeni
Varılabilmek Hakkında Sıkça Sorulan Sorular
Varılabilmek ne demek kısaca?
Varılabilmek, bir yere veya amaca ulaşmanın, erişmenin mümkün olması anlamına gelen Türkçe kökenli bir fiildir.
Varılabilmek hangi dilden gelir?
Varılabilmek kelimesi, temelindeki “varmak” fiili ve ekleriyle tamamen Türkçe kökenli bir yapıdır.
Varılabilmek kelimesinin eş anlamlısı nedir?
Varılabilmek kelimesinin eş anlamlısı olarak “Ulaşılabilmek” veya “erişilebilmek” ifadeleri kullanılabilir.
Varılabilmek cümle içinde nasıl kullanılır?
Bu kelime, “Hedefimize zamanında varılabilmek için hızlanmalıyız.” gibi bir hedefe ulaşma potansiyelini ifade eden cümlelerde kullanılır.
Varılabilmek kelimesi TDK’da var mı?
Evet, varılabilmek kelimesi, “varmak” fiilinin türemiş bir hali olarak Türk Dil Kurumu (TDK) sözlüğünde yer almaktadır.
TEK TIKLA İNDİR
Sosyal medya videolarını anında kaydet!