Aksaraylı işadamı Süleyman Kâmil Yazıcı ve ‘’Anadolu’’ Serüveni
Ayağınızı yerden kesecek İsuzu, Skoda, Lada, Jawa, Kia, Honda, TOGG marka yolcu ve yük taşıma araçları ile hususi binek araçları ve Anadolu marka traktörlerden tutun da, masaya koyduğunuz Coca Cola, Efes Pilsen ve McDonalds hamburgere kadar, Migros’tan Sab Miller’e kadar, Adel Kalemcilik’ten John Hopkins marka adıyla Sağlık Merkezlerine, Komili-Kırlangıç marka zeytinyağından Akbank, Migros, Tansaş, And GYO’ya kadar pek çok alanda Anadolu Holding adını görürsünüz… Sadece bizim ülkemizde değil toplamda 20 ülkede izleri, markaları ve tanınmış eserleri mevcuttur.
Türk ticaret hayatında büyük başarılara erişecek Aksaraylı işadamı Süleyman Kâmil Yazıcı, 20 Nisan 1929 tarihinde, Gündoğdu Mahallesindeki evlerinde, Aksaray’da doğdu. Babası Nevşehirli Hacı Mehmet Ağa, annesi Nevşehirli Naciye Hanım’dır. Ailenin dört erkek çocuğundan, en küçük olanı Süleyman Kâmil Bey’dir. Diğer ağabeyleri, kendisinden 4 yaş büyük olan Nuri Yazıcı ile 7 yaş büyük olan Mustafa Yazıcı’dır. Ailenin diğer çocuğu Osman Yazıcı ise henüz çocuk yaşlarda vefat etmiştir.
Babası Hacı Mehmet Ağa, Aksaray’da açtığı Bakkaliye dükkânıyla geçimini sağladı. İleriki yıllarda üç oğluna dükkânını bırakarak ticaret hayatını noktaladı. 22 Mayıs 1982 yılında, 84 yaşında, Aksaray’da vefat etti. Annesi Naciye Hanım 1943 yılında, grip hastalığına dayalı yanlış ilaç kullanımı sonucu, aldığı ilaçların etkisiyle zehirlenerek vefat etti. Annesinin vefatından kısa bir süre sonra, babası Hacı Mehmet Ağa, oğullarının rızasını alarak, takriben 24-26 yaşlarında olan Necmiye Hanımla evlendi. Çocuklara öz anneleri gibi sahip çıkan Necmiye Hanım, onlara anne yokluğunu hissettirmedi.
Kâmil Bey, ortaokul yıllarında öğrenim hayatını sonlandırıp, babasının dükkanında ticaretle meşgul olmaya başladı. O yıllardan ve sonrasında, mahalle arkadaşları arasında en yakın oldukları gazeteci-yazar Fikret Otyam (19 Aralık 1926 – 9 Ağustos 2015), İbrahim Perek ve Ziraat Mühendisi İbrahim Kiper’di.
14 Kasım 1946 tarihinde üvey annesi Necmiye Hanım’ın kardeşi Mahmut Bey’in kızı olan, Nevşehir’den akrabası Suzan Yazıcı (henüz 15 yaşında) ile 17 yaşındayken görücü usulü ile evlendi. Nikahlarını, öğrencisi Kâmil Yazıcı’yı Aksaray’daki öğretmenlik yıllarından tanıyan, o yıllardaki Nevşehir Belediye başkanı, Orhan Eren Bey kıydı. Kâmil Bey’in eşi Suzan Hanım (D.1931), o yıllarda, ilkokul mezunuydu, Dudu ve Mahmut Yazıcı çiftinin 1 erkek (erken yaşta kaybettiler) ve 3 kız çocuğundan biriydi.
1948 yılında ilk çocukları Hidayet doğdu. Fakat 1 yıl içinde onu, çocuk hastalıklarından kaybettiler. Hidayet’in vefatından 3-4 ay sonra, 1949 yılında kızları Fazilet ve onun ardından 1952 yılında, sonraki kız çocukları Gülten dünyaya geldi.
Kâmil Yazıcı, 1949 yılı sonlarında, askerlik vazifesi için İstanbul- Selimiye Kışlasına gitti. Askerde, izin günlerinde Aksaray’daki dükkanlarına mal almak ve Aksaray’a göndermek için gittiği Tahtakale’deki arkadaşları sayesinde, o vakitler Tepebaşında bakkal dükkanı olan Kayserili tüccar İzzet Özilhan ile tanıştı. Usta birliği görevini Selimiye Kışlası’ndan, Harbiye’deki Merkez Komutanlığına geçerek tamamladı. Vazifesi biter bitmez Aksaray’a döndü. Döndükten 6 ay sonra tekrar İstanbul’a gidip, İzzet Özilhan’la beraber bir şirkete ortak olarak, İstanbul’daki ticaret hayatına atıldı. Sonrasında, kurdukları bu ortaklık, İzzet Özilhan ve Tuncay Özilhan isimleriyle, kopmadan günümüze kadar devam etti. Günümüzde 75.yılını aşmış bulunan Anadolu Holding serüveni Süleyman K.Yazıcı ve İzzet Özilhan isimlerinin azimli çalışmaları, çeşitli sektörlere yatırım ve atılımları ile başlamış oldu.
Kâmil Yazıcı, iş hayatına atıldıktan iki yıl sonra, 1952 yılında ailesi Aksaray’dan İstanbul’a taşındı. 29 Kasım 1953’te İstanbul’da, oğulları Osman doğdu. Onu 24 Mayıs 1959 yılında Gülşen (Yazıcı Bilgiç), 12 Ocak 1961 yılında Nilgün ve 6 Ağustos 1962 yılında Hülya adlı kızları takip etti.
Tahtakale’de, Sabuncuhan Caddesi 27 numaralı dükkandaki hırdavat işleriyle başlayan ticaret hayatları Otomotiv sanayii dalında devam etti. Kendisinden 2 yıl sonra ağabeyi Nuri Yazıcı İstanbul’a geldi ve ortakları oldu. 1960 yılında ‘’Çelik Motor’’ şirketini kurdular. Demir Perde ülkelerinden Türkiye’ye bisiklet ithal ettiler, Jawa motosiklet markasını ve Skoda kamyonetlerini Türkiye’ye getirdiler. Yine1965 yılında ‘’Çelik Montaj’’ şirketiyle montaj sanayii sektörüne girdiler. Jawa ve Skoda markalarının Türkiye’de ilk üretimini gerçekleştirdiler. Bayiliklerle ülke geneline yayılmasına öncülük ettiler. Çelik Motor marka adı yanına Anadolu Motor ismini de ekleyen Anadolu Holding, günümüzde yerli araç modelimiz TOGG’un ortaya çıkmasında büyük emek veren kurumlardan biridir.
Anadolu Etap marka adıyla tarım sektörünün gelişmesi ve geliştirilmesine öncü projelerle dahil olan Anadolu holding, enerji sektörüne de Anadolu Kafkasya Yatırımları ismiyle Türkiye ve Gürcistan gibi ülkelerde Hidro-elektrik enerji alanında üretim ve projeler gerçekleştirmiştir. AES elektrik şirketi marka adıyla Doğan ve Doğuş gibi holdinglerle baraj inşaatları ve elektrik santralleri gibi ülkemiz için ortak yatırımlar yapmıştır.
Aynı isim altında 1966-1969 yılları arasında Erciyas ve Ege Biracılık, Adel Kalemcilik, Nasaş Aliminyum A.Ş., Güney Biracılık firmalarını kurdular. 1969 yılında Anadolu Endüstri Holding bünyesinde tüm şirketleri bir arada topladılar. Üç kişiden oluşan ortaklıkları yeni katılanlarla daha da büyüdü. Ve Anadolu Endüstri Holding çatısı altında yalnızca Türkiye’de değil, dünya ticaret hayatında da Türk damgasıyla kazandıkları başarılarla, adından söz ettiren sağlam bir yer edindiler.
Anadolu Endüstri holding bünyesinde Türk yatırımcılarla, Türk sanayisinin simge markalarından pek çoğunun ülke sanayisine kazandırılmasını sağladılar. Efes Pilsen Spor Kulübü ve ‘’Efes Pilsen’’ marka adı sadece bunlardan birisidir. Türkiye’de üretilen Efes Biraları, Avrupa’da 5.büyük marka olurken, dünyada 10.sıradadır. Holding bünyesinde bulunan içecek grubu ürünleriyle toplamda 20 ülkede üretim ve satışı bulunan Anadolu holding markaları, dünyaya yayılmıştır. Bunun yanında ilk üretimini 1969 yılında gerçekleştiren Adel Kalemcilik marka adına sahip olan Anadolu holding, 1995 yılından beri Faber-Castell markasıyla yatırım ortaklığında bulunarak, kırtasiye sektörünün en güçlü markalarından biri olmayı başarmıştır.
Kâmil Yazıcı, 6 Mart 1970 yılında ağabeyi Mustafa Yazıcı’yı, diğer ağabeyi Nuri Yazıcı’yı ise 2 Nisan 1997 yıllarında kaybetti. Hayırsever Mustafa Yazıcı’nın ismi Aksaray’a kazandırdığı bir ilköğretim okulunda ve Sağlık ve yurt kurumlarından Üniversite bünyesine kadar pek çok kurumsal binada yaşamaya, yaşatılmaya devam etmektedir. Aksaraylılar için pek çok hayra imza atan ağabeyi Nuri Yazıcı’nın ismi Aksaray’ın çeşitli kurumlarında minnet ve şükranla asılı bulunurken, son olarak Aksaray’da bir kütüphaneye ismi verilerek, Nuri Yazıcı Kitap Konağında yaşatılmaktadır.
Süleyman Kâmil Yazıcı ve ailesi, yalnızca ticari başarılarıyla değil, yardımseverlikleri, dürüstlükleri, çalışkanlıkları ve insanlara karşı olan samimi yaklaşımlarıyla da ülkemiz ve Aksaray için büyük bir gurur kaynağı olmuşlardır. Annesi Necmiye Hanım halen Aksaray’da yaşamaktadır. Eşi Suzan Hanım 13 Temmuz 2015 tarihinde vefat etmiş, İstanbul-Maltepe’de aile Mezarlığına defnedilmiştir.
Kâmil Bey, Eşi Suzan Hanımla 1991 yılında Umre, 2005 yılında Hac vazifesini yerine getirdiler. 2007 yılı Mayıs ayında aktif iş hayatını sonlandırdı. Holding yönetiminde sırasıyla Özilhan ve Yazıcı soyadları baş idarede bulunurken, günümüzde Kamil Süleyman Yazıcı ismi yönetim kurulu başkanlığını yönetmektedir.
Ailesiyle beraber hayır işlerini 1979 yılından beri Anadolu Vakfı çatısı altında yürütmektedir. Anadolu Vakfı, Anadolu Holding bünyesinde 45 yıla erişmiş hizmet ömrüyle, Türkiye’nin eğitim ve sağlık alanında burs veren önde gelen hayır kurumları arasındadır.
Süleyman Yazıcı, 1997 Yılında Türkiye Cumhuriyeti Devlet Üstün Hizmet Madalyası ile ödüllendirildi. ODTÜ tarafından aynı sene ‘’Onursal Felsefe Doktora Derecesi’’ ile ödülü onurlandırıldı. 10 Şubat 2026 salı günü İstanbul’da vefat etti. Cenazesi Ataşehir’de bulunan aile mezarlığına, eşinin yanına defnedildi.
Kâmil Yazıcı’nın Anadolu Holding çatısı altında ticaret hayatından kısa kesitler şöyledir:
2 Haziran 1976, Efes Pilsen Spor kulübü kuruldu.
30 Aralık 1976, Yazıcılar Holding kuruldu.
2 Mayıs 1979, Anadolu Biracılık Malt San. A.Ş. (Çumra) kuruldu.
16 kasım 1979, Anadolu Vakfı kuruldu.
Temmuz 1984, Isuzu Kamyon üretildi.
1986, Çelik Motor-Vaz Lada distribütörlük anlaşması imzalandı.
17 Nisan 1992, Honda ile ortaklık kuruldu.
1994-1995, Güney Rusya, Azerbaycan, Kazakistan ve Kırgızistan’da Coca Cola şirketleri kuruldu.
1996, Türkiye-Coca Cola ortaklığı başladı.
11 Haziran 1997, Kâmil Yazıcı Yönetim ve Danışma A.Ş. kuruldu.
26 Haziran 2000, Anadolu Efes Biracılık ve Malt A.Ş. unvanı altında 4 bira ve malt şirketi birleşti.
2001, Çelik Motor- Kia distribütörlüğü.
2003, Anadolu Isuzu ile Avrupa Birliği’ne otobüs ihracatı başladı.
18 Ocak 2005, Samsung ile distribütörlük anlaşması imzalandı.
12 Şubat 2005, Anadolu Sağlık Merkezi açıldı.
1986’da Türkiye’ye getirilen, McDonald’sın Mayıs 2005’te Türkiye lisansörlüğü alındı.
Kaynak:
Ortak Akıl Kâmil Yazıcı, K.Yazıcı Yönetim ve Danışma A.Ş. Yayınları, Kasım 2012, İstanbul.
Anadolu Holding Tarihçe Arşivi.
İlgili İçerikler
- Aksaray’ın 2.Kaymakamı Cenap AKSU (1905/6-1984)
- AKSARAY’IN İLK KAYMAKAMI SELÂHATTİN GEDİK
- Aksaray’da Bir Festival Filmi: ‘’Sunna’’ (2020)
TEK TIKLA İNDİR
Sosyal medya videolarını anında kaydet!