Türk Dil Kurumu (TDK) güncel yazım kılavuzuna göre kelimenin doğru yazılışı “Okuryazar” şeklindedir. Her iki kelimesi de sıfat-fiil ekiyle (-r) kurulan ve kalıplaşarak yeni bir anlam kazanan bu birleşik sözcük bitişik yazılır. “Okur yazar” şeklindeki ayrı kullanım hatalıdır.
Eğitim ve kişisel gelişim süreçlerinde en temel kavramlardan biri olan “okuryazar” kelimesi, yazım dilinde sıklıkla tereddüt uyandıran sözcükler arasında yer alıyor. İki farklı eylemin birleşerek bir niteliği temsil etmesi, kullanıcıları genellikle kelimeyi ayırmaya sevk etse de Türkçenin yapısal kuralları bu konuda kesin bir sınır çizer. Bir metnin entelektüel kalitesini gösteren en önemli detay, bu tarz kalıplaşmış terimlerin imla kurallarına uygun kullanılmasıdır. Bu rehberde, sosyal bilimlerden günlük konuşmalara kadar geniş bir alanda kullanılan bu kelimenin dil bilgisi temellerini ve TDK standartlarını detaylandıracağız.
TDK Yazım Kurallarına Göre Okuryazar Yazımı
Türkçe dil bilgisinde birleşik kelimelerin yazımını belirleyen en önemli unsurlardan biri, kelimelerin aldığı ekler ve kazandıkları anlamlardır. Okuryazar nasıl yazılır sorusunun yanıtı, TDK’nın “Her iki kelimesi de sıfat-fiil eki almış olan birleşik kelimeler” kuralında gizlidir.
Sıfat-Fiil Ekiyle Kurulan Yapılar ve Bitişik Yazım
TDK kurallarına göre; “-r / -ar / -er, -maz / -mez ve -an / -en” sıfat-fiil eklerinin her iki kelimede de kullanıldığı durumlarda kelimeler bitişik yazılır. “Okur” (oku-r) ve “yazar” (yaz-ar) sözcüklerinin her ikisi de bu ekleri barındırdığı ve birleşerek “okuma yazması olan kişi” anlamında yeni bir kavram oluşturduğu için bitişik yazılmaları zorunludur.
Okuryazar Kelimesinin Cümle İçinde Doğru Kullanımı
Doğru yazımı pekiştirmek için aşağıdaki örnekleri inceleyebilirsiniz:
- Doğru: Modern dünyada sadece okuma bilmek yetmiyor, dijital okuryazar olmak da gerekiyor.
- Yanlış: Köydeki yaşlıların çoğunun okur yazar olmadığını öğrenince çok şaşırdı.
- Doğru: Finansal okuryazar oranı arttıkça toplumun ekonomik refahı da yükselir.
Benzer Örneklerle Yazım Mantığı
“Okuryazar” kelimesiyle aynı kurala tabi olan ve her iki kelimesi de geniş zaman sıfat-fiil eki aldığı için bitişik yazılan diğer örnekler şunlardır:
- Konurbaş
- Yanardöner
- Göçerkonar
- Uyurgezer
Yazım kuralları rehberimizde yer alan bilgiler, Türk Dil Kurumu’nun (TDK) dijital sözlük verileri ve akademik imla kılavuzları referans alınarak düzenlenmiştir. Dil bilgisi otoriteleri, bu tür sözcüklerin ayrılmasının kelimenin kazandığı terimsel anlamı bozacağını belirtmektedir.
Doğru ve Yanlış Yazım Analiz Tablosu:
| Yazım Biçimi | Durum | TDK Kural Analizi |
| Okuryazar | ✔ Doğru | Her iki kelimesi sıfat-fiil eki alan yapılar bitişik yazılır. |
| Okur yazar | ❌ Yanlış | Ayrı yazım dil bilgisi kurallarına aykırıdır. |
| Okur-yazar | ❌ Yanlış | Birleşik kelimeler arasında kısa çizgi kullanılmaz. |
Etiketler: okuryazar nasıl yazılır, okuryazar tdk, okuryazar ayrı mı yazılır, okuryazar bitişik mi yazılır, tdk imla kuralları, birleşik kelimelerin yazılışı,
İlgili İçerikler
- Ön yazı Nasıl Yazılır? TDK’ya Göre Doğru Yazılışı Nedir?
- Öğleüzeri Nasıl Yazılır? TDK’ya Göre Doğru Yazılışı Nedir?
- Öğretmen Nasıl Yazılır? TDK’ya Göre Doğru Yazılışı Nedir?
A. Said Gül, webteknolife.com'un kurucusu ve baş editörüdür. Dijital medya, teknoloji ve güncel habercilik alanlarında içerik üretmektedir. İnternet gazeteciliği ve SEO konularında deneyim sahibidir.
TEK TIKLA İNDİR
Sosyal medya videolarını anında kaydet!