Değiniliş, Türkçe kökenli bir isim olup bir konuya kısaca temas etme, bahsetme veya atıfta bulunma eylemi anlamına gelir. Özellikle yazılı ve sözlü iletişimde, belirli bir hususun ele alınma biçimini ifade etmek için yaygın olarak kullanılır.
Günlük konuşmada ve akademik metinlerde karşılaştığımız ‘değiniliş’ kelimesi, bir meselenin nasıl ele alındığını veya hangi açılardan bahsedildiğini ifade eden önemli bir kavramdır. Özellikle bir konunun yüzeysel mi derinlemesine mi işlendiğini belirtirken Sıklıkla karşımıza çıkar. Bu kelime, sunulan bilginin veya argümanın niteliğini anlamak için Anahtar bir rol oynar. Bu içerik, ‘değiniliş’ kelimesinin tüm yönlerini detaylıca ele alarak okuyuculara kapsamlı bir bakış sunacaktır.
Değiniliş Kelimesinin TDK Sözlük Anlamı
Değiniliş kelimesi, Türk Dil Kurumu’nun güncel sözlüğünde ‘Değinilme işi veya biçimi’ olarak tanımlanan bir isimdir. Genellikle bir konu, olay veya durum hakkında yüzeysel veya belirli bir noktaya odaklanarak yapılan sözlü ya da yazılı atıfları ifade eder. Bir düşüncenin, bilginin veya duygunun nasıl ele alındığını, hangi perspektiften bakıldığını veya ne kadar kapsamlı bir şekilde ifade edildiğini belirtmek için kullanılır. Örneğin, bir raporda bir konuya sadece yüzeysel bir değiniliş yapıldığı söylenebilir. Bu anlamıyla, bir meselenin ne derecede detaylandırıldığını veya hangi ana noktalarına dokunulduğunu anlatır. Böylece, konuşmacının veya yazarın konuya yaklaşımının niteliği hakkında bilgi verir.
Değiniliş Kelimesinin Kökeni ve Etimolojisi
Değiniliş kelimesi, Türkçe kökenli bir sözcüktür. Fiil kökü olan ‘Değmek’ten türemiştir. ‘Değmek’ fiili, bir şeye Dokunmak, temas etmek anlamlarına gelirken, ‘-in’ ekiyle edilgenlik kazanarak ‘değinmek’ fiilini oluşturur. ‘Değinmek’ ise bir konuya kısaca temas etmek, bahsetmek, atıfta bulunmak anlamlarını taşır. Bu fiile, eylem adı oluşturan ‘-iliş’ eki eklenerek ‘değiniliş’ ismi meydana gelmiştir. Bu ek, fiilin gerçekleşme biçimini veya eylemin kendisini ifade eder. Dolayısıyla, değiniliş kelimesinin etimolojik yolculuğu, tamamen Türkçe eklerle kök fiilden türeyerek bugünkü anlamına ulaşmıştır; herhangi bir anlam kayması olmaksızın, doğrudan temas etme eyleminin soyutlanmış bir biçimidir ve dilimizdeki türetme gücünü gösterir.
Değiniliş Kelimesinin Cümle İçinde Kullanımı
Toplantıda projenin finansal detaylarına sadece yüzeysel bir değiniliş yapıldı, derinlemesine incelenmedi.
Bu cümle, konunun yeterince detaylandırılmadığını, üstünkörü geçildiğini belirtir.
Yazar, makalesinde çevre sorunlarına eleştirel bir değiniliş sergilemişti.
Burada, yazarın konuya hangi bakış açısıyla yaklaştığı, eleştirel bir tutumla bahsettiği vurgulanır.
Raporda, yeni yasa tasarısına birkaç cümlelik kısa bir değiniliş bulunuyordu.
Bu örnek, bir belgede bir konuya çok az yer verildiğini, kısaca bahsedildiğini ifade eder.
Eğitimcinin ders boyunca konuya yaptığı her değiniliş, öğrencilerin merakını daha da artırdı.
Bu cümle, öğretmenin konunun farklı noktalarına yaptığı vurguların etkisini belirtir.
Sanatçının eserlerinde toplumsal sorunlara dolaylı bir değiniliş hissediliyordu.
Bu kullanımda, sanatçının mesajını doğrudan değil, üstü kapalı bir şekilde aktardığı anlatılır.
Değiniliş Kelimesinin Eş Anlamlıları ve Zıt Anlamlıları
Değiniliş kelimesinin anlamını pekiştirmek ve farklı bağlamlarda kullanabilmek için eş ve zıt anlamlılarını bilmek faydalıdır. Doğrudan tek kelimelik eş anlamlısı bulunmasa da, benzer anlamları taşıyan ifadeler mevcuttur.
Eş Anlamlıları:
- Bahsediliş: Bir konudan söz etme, onu dile getirme veya açıklama eyleminin kendisi.
- Atıfta bulunma: Bir başka konuya, kişiye veya duruma gönderme yapma, onu işaret etme hali.
- Temas etme: Bir konuya yüzeysel de olsa dokunma, onu ele alma veya üzerinde durma eylemi.
Yakın Anlamlıları:
- Anılma: Bir şeyin hatırlatılması veya adının geçmesi durumu.
- Söz edilme: Bir konudan bahsedilmesi, onun hakkında konuşulması.
- Vurgulanma: Bir noktanın öneminin belirtilmesi, öne çıkarılması.
Zıt Anlamlıları:
Değiniliş kelimesinin doğrudan zıt anlamlısı olmasa da, anlamca karşıt durumları ifade eden kavramlar şunlardır:
- Derinlemesine inceleme: Bir konuyu tüm detaylarıyla, ayrıntılı ve kapsamlı bir şekilde ele alma, araştırma.
- Kapsamlı açıklama: Bir konuyu her yönüyle, eksiksiz ve ayrıntılı bir şekilde izah etme, açıklığa kavuşturma.
İlgili İçerikler
- Katabilmek Ne Demek? Katabilmek TDK Sözlük Anlamı ve Kökeni
- Kavuşuverme Ne Demek? Kavuşuverme TDK Sözlük Anlamı ve Kökeni
- Koklayabilmek Ne Demek? TDK Anlamı ve Kökeni
Değiniliş Hakkında Sıkça Sorulan Sorular
Değiniliş ne demek kısaca?
Değiniliş, bir konuya kısaca temas etme, ondan bahsetme veya ona atıfta bulunma eylemi anlamına gelir.
Değiniliş hangi dilden gelir?
Değiniliş kelimesi, Türkçe kökenli olup ‘değmek’ fiilinden türemiştir.
Değiniliş kelimesinin eş anlamlısı nedir?
Değiniliş kelimesinin doğrudan eş anlamlıları arasında bahsediliş, atıfta bulunma ve temas etme gibi ifadeler sayılabilir.
Değiniliş cümle içinde nasıl kullanılır?
“Raporda konuya sadece kısa bir değiniliş vardı.” veya “Toplantıda bu meseleye yapılan değiniliş dikkat çekiciydi.” şeklinde kullanılabilir.
Değiniliş kelimesi TDK’da var mı?
Evet, Değiniliş kelimesi Türk Dil Kurumu’nun güncel sözlüğünde yer almaktadır ve ‘değinilme işi veya biçimi’ olarak tanımlanır.
TEK TIKLA İNDİR
Sosyal medya videolarını anında kaydet!