Daldırılış Ne Demek? Daldırılış TDK Sözlük Anlamı ve Kökeni

TDK Güncel Türkçe Sözlük’te isim olarak tanımlanan Daldırılış, bir şeyin sıvıya veya içine batırılma eylemi yahut biçimi anlamını taşır. Bu kelime, genellikle bir nesnenin başka bir ortama tamamen veya kısmen sokulması durumlarında kullanılır.

Günlük konuşmalarda veya edebi metinlerde karşımıza çıkan ‘daldırılış’ kelimesi, bir eylemin gerçekleşme biçimini veya sonucunu anlatır. Genellikle bir nesnenin sıvıya veya belirli bir ortama batırılması eyleminin pasif halini ifade eder. Bu tür kelimeler, dilimizin zenginliğini ve olayları farklı açılardan ifade etme gücünü gösterir. Aşağıda, ‘daldırılış’ kelimesinin TDK anlamından kökenine, örnek kullanımlarından eş anlamlılarına dek tüm yönlerini ayrıntılı bir şekilde inceleyeceğiz.

Daldırılış Kelimesinin TDK Sözlük Anlamı

“Daldırılış” kelimesi, Türk Dil Kurumu’nun güncel sözlüğünde “isim” olarak yer almaktadır. Bu kelime, en genel anlamıyla bir şeyin bir sıvıya veya başka bir Madde içine batırılması, sokulması eyleminin pasif halini veya bu eylemin gerçekleşme biçimini ifade eder. Bir nesnenin, yüzeyin altına indirilmesi veya tamamen içine alınması durumlarında kullanılır. Örneğin, bir kalemin suya daldırılması, bir elin hamura daldırılması gibi eylemlerin sonucunu veya sürecini anlatmak için bu terim tercih edilebilir. Kelime, “daldırılmak” fiilinden türemiş olup, eylemin tamamlanmış veya gerçekleşmekte olan durumunu vurgular. Çoğunlukla fiziksel bir batırma eylemini belirtse de, bazı bağlamlarda soyut bir duruma geçişi de ima edebilir, ancak bu kullanım yaygın değildir.

Daldırılış Kelimesinin Kökeni ve Etimolojisi

“Daldırılış” kelimesi, köken itibarıyla Türkçe bir kelimedir. Temelinde “dalmak” fiili yatar. “Dalmak” fiili, bir şeye aniden girmek, batmak veya kendini bırakmak anlamlarına gelir. Bu fiilden türeyen “daldırmak” ise geçişli bir fiil olup, bir şeyi suya veya bir yere batırmak anlamına gelir. “Daldırılmak” fiili ise “daldırmak” fiilinin Edilgen (pasif) halidir, yani bir şeyin başkası tarafından daldırılması durumunu ifade eder. Son olarak, “-ış” ekiyle isimleşerek “daldırılış” halini almıştır. Bu ek, bir eylemin yapılış biçimini, şeklini veya eylemin kendisini ifade eder. Dolayısıyla, kelimenin etimolojik yolculuğu, Türkçenin zengin fiil türetme yapısını net bir şekilde gözler önüne serer ve anlamında herhangi bir kayma olmaksızın kök anlamını korumuştur.

Daldırılış Kelimesinin Cümle İçinde Kullanımı

1. Yağmur suyuna daldırılış anında, eski süngerin tüm kirleri anında bıraktığı görüldü.

   Bu cümle, bir nesnenin suya batırılması eyleminin fiziksel sonucunu betimler.

2. Kitabın sayfaları arasına kalemin nazikçe daldırılışı, okuyucunun dikkatini dağıtmamıştı.

   Burada, bir nesnenin başka bir nesne arasına dikkatli bir şekilde yerleştirilmesi eylemi vurgulanır.

3. Yeni bir kültüre daldırılışı, genç araştırmacının dünyaya bakış açısını tamamen değiştirdi.

   Bu cümle, soyut bir bağlamda, bir kişinin kendini yeni bir duruma veya ortama tamamen adapte etme sürecini mecazi olarak ifade eder.

4. Çocuğun ellerinin oyun hamuruna usulca daldırılışı, yüzünde neşeli bir gülümseme oluşturdu.

   Günlük bir eylemin, bir nesnenin bir maddeye temasını ve bunun getirdiği duyguyu anlatır.

5. Deney tüpündeki metalin asit çözeltisine ani daldırılışı, laboratuvarda küçük bir sıçramaya neden oldu.

   Bilimsel veya teknik bir bağlamda, bir maddenin sıvıya hızla batırılması eylemini ve sonucunu belirtir.

Daldırılış Kelimesinin Eş Anlamlıları ve Zıt Anlamlıları

Eş Anlamlıları:

• Batırılma: Bir şeyin bir sıvıya veya yumuşak bir maddeye tamamen veya kısmen sokulması eylemi.
• Sokulma: Bir şeyin bir boşluğa, aralığa veya başka bir nesnenin içine yerleştirilmesi.
• Gömülme: Bir şeyin toprak, kum gibi maddelerin içine tamamen veya Derince yerleştirilmesi.

Yakın Anlamlıları:

• Daldırma: Genellikle bir eylemin kendisini, “daldırılış” ise eylemin pasif halini veya sonucunu ifade eder.
• İçine Çekilme: Daha çok pasif bir çekilme durumunu belirtir, daldırılış ise aktif bir batırma eyleminin sonucudur.

Zıt Anlamlıları:

• Çıkarılış: Bir şeyin bulunduğu yerden dışarı alınması, yukarıya doğru çekilmesi eylemi.
• Yüzeye Çıkarılma: Su altında veya bir madde içinde olan bir şeyin yüzeye getirilmesi.
• Kaldırılış: Bir şeyin zeminden veya bulunduğu yerden yukarı doğru Hareket ettirilmesi.

İlgili İçerikler

• Katabilmek Ne Demek? Katabilmek TDK Sözlük Anlamı ve Kökeni
• Kavuşuverme Ne Demek? Kavuşuverme TDK Sözlük Anlamı ve Kökeni
• Koklayabilmek Ne Demek? TDK Anlamı ve Kökeni

Daldırılış Hakkında Sıkça Sorulan Sorular

Daldırılış ne demek kısaca?

Daldırılış, bir şeyin bir sıvıya veya başka bir madde içine batırılması, sokulması eyleminin pasif halini veya bu eylemin biçimini ifade eden bir isimdir.

Daldırılış hangi dilden gelir?

Daldırılış kelimesi, kökeni itibarıyla Türkçe olup, “dalmak” fiilinden türemiştir.

Daldırılış kelimesinin eş anlamlısı nedir?

Bu kelimenin eş anlamlıları arasında “batırılma”, “sokulma” ve “gömülme” gibi kelimeler sayılabilir.

Daldırılış cümle içinde nasıl kullanılır?

Daldırılış, genellikle bir nesnenin sıvıya veya bir ortama batırılması eyleminin sonucunu anlatmak için kullanılır; örneğin, “Kalemin mürekkebe daldırılışı.”

Daldırılış kelimesi TDK’da var mı?

Evet, “Daldırılış” kelimesi Türk Dil Kurumu’nun Güncel Türkçe Sözlük’ünde yer almaktadır.