Aksaraylı Vatikan Büyükelçisi Profesör Dr.Kenan Gürsoy

İstanbul’da yaşayan Kenan Gürsoy (29 Aralık 1950, Ankara), diplomat, felsefe profesörü ve akademisyendir.

Rıfailik Dergahı Şeyhi Kenan Rıfai’inin en küçük torunudur. Babası ünlü Hukuk Profesörümüz Aksaraylı Kemal Tahir Gürsoy, annesi ise Mehmet Zihni Efendinin torunu ve Kenan Rıfai Büyükaksoy’un kızı olan Hikmet Kainat Büyükaksoy’dur. Amcası 3 dönem Niğde milletvekilliğinde bulunan Aksaraylı Rifat Gürsoy’dur. Ve Rifat Gürsoy’un kızı Vecihe (Kenan Gürsoy’un kuzeni) ile yine Kenan Rifai torunlarından Cemil Büyükaksoy ile evlidir. Soner Yalçın bu evliliği, gazete köşesinde yanlış yazarak Nezihe Araz ve ailesine dayandırmıştır. Yalçın’ın bahsettiği Vecihe, Vecihe Araz değil Vecihe Gürsoy’dur.

Prof. Dr. Kenan Gürsoy, Ankara Saraçoğlu’nda okula başlasa da, ilkokulu İstanbul Hırka-i Şerif ilkokulunda, orta ve lise eğitimini Saint Benoit Kolejinde tamamlamıştır. Çocukluğu Samiha Ayverdi hanımefendinin terbiyesinde gelişti. Yenikapı Mevlevî Hanesi son post-nişîni Abdülbakî Efendi’nin oğlu Resuhî Baykara Beyefendi’den sema dersleri aldı.

Akademik kariyerine Fransa’da başlayarak Felsefe alanında doktora (1979), yardımcı doçentlik (1982) ve Sistematik Felsefe ve Mantık alanında doçentlik (1983) unvanlarını almıştır.

Fransız Hükümeti’nin, Türkiye’de Fransızca eğitim öğretim yapan okullardan mezun, başarılı öğrencilere verdiği öğrenim bursuyla Fransa’da başladığı yükseköğrenimini Rennes’de felsefe eğitimi alarak sürdürmüş, ardından Paris Sorbonne Üniversitesi’nde lisansını tamamlamıştır (1970-1974). 1981-1982 yılları arasında Paris Nanterre Üniversitesi’nde araştırmalar yürütmüştür.

Sonrasında Türkiye’ye dönüş yaparak vatani görevini yerine getirmiştir. Askerlik sonrası bir yıl üstad Cemil Meriç yanında çalışmıştır. Ardından 1977 yılında, Erzurum Üniversitesi Felsefe Fakültesi’nde asistan olarak göreve başlayan Kenan Gürsoy, 1989 yılında Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi Felsefe Tarihi Anabilim Dalı’nda doçent olarak görev yapmıştır.

Kendisi, Profesör unvanını 38 yaşında almıştır.

1992 yılında Galatasaray Üniversitesi’nin açılması ile buraya geçiş yapmış, burada Felsefe bölümünü kurmuştur. Ve 1999 yılında Galatasaray Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Müdürü, ardından Fen-Edebiyat Fakültesi Dekanlığı görevlerini (2000-2009) üstlenmiştir.

Akademik kariyerinin yanı sıra, 2005-2009 yılları arasında TRT 2’de yayımlanan “Düşünce İklimi” adlı programın danışmanlığını ve sunumunu yapmıştır. 2009-2014 yılları arasında ise Türkiye’nin Vatikan Büyükelçisi olarak görev yapmıştır. Mayıs 2012’de, Vatikan’da görev yapanlara verilen Vatikan Pius Ocağı’nın I. Sınıf Şövalyeleri Nişanı (Büyük Haç Nişanı), kendisine de verilmiştir.

Prof. Dr. Kenan Gürsoy, 2013 yılı itibariyle Cenan Vakfı Mütevelli Heyet Başkanı ve İstanbul Aydın Üniversitesi Batı Araştırmaları Merkezi Müdürü görevlerinde de bulunmuştur. Ayrıca, 2 çocuk sahibidir.

Bugüne kadar kendisine verilen ödüller şöyledir:

2006 yılında TÜRKÇEDER, ‘’Ali Şir Nevai Türk Dili Ödülü’’ almıştır.

2008 yılında Cenan Vakfına bağlı çalışmalarda bulunan TÜRKKAD derneğinden, ‘’Türk Kültürüne Hizmet Ödülü’’ almıştır. Aynı yıl TASAM, ‘’Stratejik Vizyon Sahibi Bilim İnsanı’’ ödülü almıştır.

27 Eylül 2012’de Bakü’de, AFSEA-Azerbaycan FELSEFE ve SOSYAL-SİYASİ İLİMLER ASSOSİASİYASİ ‘’Fahri Diploma’’ ödülüne layık görülmüştür.

2017 yılında Edebiyat, Sanat ve Kültür Araştırmaları Derneği ‘’Üstün Hizmet’’ ödülü almıştır.

2021 yılında, Batı Araştırmaları Merkezi Müdürü olarak görev yaptığı, İstanbul Aydın Üniversitesi’nde, Kültür Konseyi Derneği’nden “Kültür Konseyi Büyük Ödülü” almıştır.

Yurt içinde ve yurt dışında birçok seminer ve konferansa katılan Kenan Gürsoy’un basılı eserleri şunlardır: Bir Felsefe Geleneğimiz Var mı? (2006), Bir Evrensel Projemiz Var mı? (2007), Maurice Merleau – Ponty’de Algı Problemine Giriş (2007), Sartre Ateizminin Doğurduğu Problemler (2007),  Etik ve Tasavvuf (2008), Hikmetin İzinde Kenan Gürsoy’a Armağan (2016), Varoluş ve Felsefe (2019), Düşünce İklimi Konuşmaları 1 (2020) yer almaktadır.

DEDESİ:

Prof. Dr. Kenan Gürsoy’un hiç göremediği Rifai Şeyhi Dedesi Kenan Rıfai Bey, öğretmen ve mutasavvıf, iyi bir eğitimle donanmış, Galatasaray Sultani’sinden mezun olmuş bir aydındı. 1885’te mezuniyetinin ardından Adana, Üsküp, Kosova ve Manastır’da öğretmen olarak bulundu. Sonrasında Trabzon’da maarif müdürlüğünde görev aldı.

1908 yılında 2.Abdülhamit yönetimine karşı, siyasi bir kimliği olmadığına ikna edebilmek için, kendi imkânlarıyla Rıfai dergâhını açarak, 17 sene boyunca şiir, müzik, mesnevi ve tasavvufla ilgilenerek, ilim-İrşâd vazifesinde bulunmuştur. 7 Temmuz 1950’de İstanbul’da vefat etti, 7 torunu vardır.

Ve son olarak, Cemil Büyükaksoy Beyefendi’nin anlatımıyla, zaten kendi aralarında uzun uzun mektuplaşmakta olan, Aksaraylı Bir Cemalî ile Akrabası Bir Rifaî’nin Evlilik Kararının Alınması:

‘’Sene 1950… Mart ayının 30 uncu günü. Sabahın erken saatinde Behîre halamı çağırdılar ve Ankara’da, mebus Rıfat Bey’e telefon edip kendisinden, kızı Vecihe’nin burada bir iki gün daha kalması için izin istettiler ve yine ‘Kızınız Vecihe’yi oğlum Cemil ile nikâhlamak istiyorum. Rıfat Beyefendi rızâ gösterirler mi?..’ diye sordurttular. Rıfat Beyin cevabının ‘Ne demek efendim, emirleri başımın üzerindedir, bu birleşme bana hem şeref hem de saâdet verir’, olduğunu halam iletti. O zaman bana: ‘Cemilo hazır ol!.. Yarın nişan-nikâhın olacak inşâallah, hazır ol… Fazla da herkese dallandırıp budaklandırmayın…’ buyurdular.’’

31 Mart 1950… Cuma. Anneannem benim giyeceklerimi getirdi. …

Derken, kendisi Vecihe ile beni çağırarak oturttular ve:

‘Çocuklar bugün sizin neşeli bir gününüz, herkes sizi kutluyor ve hediyeler veriyor… Benim de size bir çift hediyem var.

1. İlk hediyem şu ki; herkese, onların akıl seviyelerinden hitâb edin… Kendi seviyenizden değil.

2. İkincisi de; her ne oluyorsa, etrâfınızda olsun, sizden olsun, size karşı olsun. Yâni, dünyâda olan her hâdiseyi, her türlü oluşu ‘Hah işte bunu ben böyle istiyordum’ diyerek ve hakîkaten kalbinizle de bunu tasdîk ederek râzı olun… İşte benim de size nikâh hediyem bunlar…’ buyurdular. …(Torunu, Ağustos 2003, Kanada) İsmet Binark, Dost Kapısı, 2004, s.92

İlgili İçerikler

• Aksaray’ın 2.Kaymakamı Cenap AKSU (1905/6-1984)
• AKSARAY’IN İLK KAYMAKAMI SELÂHATTİN GEDİK
• Aksaray’da Bir Festival Filmi: ‘’Sunna’’ (2020)