ABD İran Kara Harekatı Hazırlığında mı? Pentagon’un İsfahan Planı

ABD Savunma Bakanlığı’nın (Pentagon), İran’daki nükleer tesisleri hedef alan ve haftalarca sürmesi planlanan bir kara operasyonu için hazırlık yaptığı iddiaları gündeme bomba gibi düştü. Olası bir İran kara harekatı, sadece bölge dengelerini değil, küresel enerji piyasalarını ve Türkiye’nin sınır güvenliğini de doğrudan etkileme potansiyeli taşıyor.

Washington’un kapalı kapıları ardında konuşulan bu tehlikeli senaryo, aslında yıllardır süregelen bir gerilimin en somut aşamasına işaret ediyor. Askeri kaynaklardan sızan bilgilere göre, Amerikan ordusu sadece havadan bombardımanla yetinmeyecek. Aksine, stratejik nükleer tesislerin bulunduğu bölgelere doğrudan asker indirerek fiziksel kontrolü sağlamayı hedefliyor. Peki, dünya devleri arasında yeni bir kördüğüm mü atılıyor? İşin aslı, bu hamle sadece askeri bir operasyon değil, tüm Ortadoğu haritasını yeniden çizme girişimi olarak okunabilir. Pentagon’un planlarının odağında özellikle İsfahan yer alıyor. Çünkü burası İran’ın nükleer programının kalbi sayılıyor. Ancak böyle bir adımın maliyeti, geçmişteki Irak veya Afganistan tecrübelerinden çok daha ağır olabilir.

İran kara harekatı söylentileri, ABD savaş gemilerinin bölgeye sevk edilmesiyle daha da ciddiyet kazandı. Tahran yönetimi ise her zamanki sert üslubuyla “Amerikan askerlerini bekliyoruz” diyerek meydan okudu. Ama bu karşılıklı restleşmenin ötesinde, sahadaki gerçekler çok daha karmaşık. İran, coğrafi yapısı itibarıyla Irak gibi düz bir araziye sahip değil. Dağlık bölgeler ve derin savunma hatları, haftalar süreceği tahmin edilen bir operasyonun aylar hatta yıllar süren bir bataklığa dönüşmesine neden olabilir. Üstelik bölgedeki diğer aktörlerin, özellikle de Rusya ve Çin’in bu duruma sessiz kalması pek mümkün görünmüyor.

Hedef İsfahan mı? Nükleer Tesislerin Kritik Rolü

Pentagon’un masasındaki haritalarda İsfahan isminin altı kalın çizgilerle çizilmiş durumda. Neden mi? Çünkü İran’ın uranyum zenginleştirme faaliyetlerinin merkezi burası. Havadan yapılacak bir bombardımanın, yerin onlarca metre altındaki tesisleri tamamen yok etmeye yetmeyeceği düşünülüyor. Bu yüzden, özel kuvvetlerin ve zırhlı birliklerin dahil olduğu bir İran kara harekatı seçeneği masaya geliyor. Tesisleri içeriden çökertmek ve nükleer kapasiteyi kalıcı olarak devre dışı bırakmak asıl amaç. (Kaynak: BM Türkiye)

Dahası, bu operasyonun sadece askeri bir hedefi yok. ABD, bu yolla İran halkına ve yönetimine “hiçbir yeriniz güvenli değil” mesajı vermek istiyor. Ama gel gelelim, İsfahan gibi yoğun nüfuslu ve sembolik önemi olan bir şehre girilmesi, sivil kayıpları ve büyük bir insani krizi tetikleyebilir. Tarih bize gösteriyor ki, bir ülkeye girmek kolaydır ama oradan çıkmak her zaman sancılı olur. 2003’teki Bağdat kuşatmasını hatırlayın; zafer ilan edildikten sonra bile direniş yıllarca sönmemişti.

Lojistik ve Askeri Kapasite: İran Bir Irak mı?

Askeri uzmanlar, olası bir harekatın teknik zorluklarını tartışırken iki ülkenin kapasitesini sık sık karşılaştırıyor. İran, 1980’lerdeki sekiz yıllık savaş tecrübesinden bu yana savunma sanayiini büyük oranda yerlileştirdi. Kendi füzelerini, insansız hava araçlarını ve radar sistemlerini üreten bir güçten bahsediyoruz. Aşağıdaki tablo, bölgedeki askeri dengelerin neden bu kadar hassas olduğunu özetliyor:

Gördüğünüz gibi, kağıt üzerinde ABD’nin teknolojik üstünlüğü tartışılmaz olsa da, İran’ın asimetrik harp yeteneği hafife alınacak türden değil. Bir İran kara harekatı başladığı anda, Hürmüz Boğazı’nın kapatılması ihtimali bile dünya ekonomisini felç etmeye yeter. Petrol fiyatlarının bir gecede iki katına çıkması işten bile değil. Peki, Batı dünyası böyle bir ekonomik şoku göze alabilir mi?

Bu Gelişmenin Vatandaşa Etkisi: Petrol ve Göç Riski

Peki, binlerce kilometre ötedeki bu askeri planlar bizim soframızı nasıl etkiler? İlk olarak, enerji fiyatlarını düşünmemiz gerekiyor. Türkiye, petrol ve doğalgaz ihtiyacının büyük kısmını ithal eden bir ülke. İran kara harekatı başladığı anda küresel petrol varil fiyatlarının 150 doların üzerine çıkması bekleniyor. Bu da doğrudan akaryakıt zamları, ulaşım maliyetlerinin artması ve iğneden ipliğe her şeye zam gelmesi demek. Yani savaşın barutu Ortadoğu’da patlarken, ekonomik sarsıntısı bizim cebimizde hissedilecek.

Bir diğer kritik mesele ise göç. İran, hali hazırda milyonlarca Afgan mülteciye ev sahipliği yapıyor. Olası bir savaş durumunda hem İranlıların hem de bu mültecilerin batıya, yani Türkiye sınırına doğru hareketlenmesi kaçınılmaz. 1991 Körfez Savaşı sonrası yaşanan sığınmacı krizini hatırlayanlar, bu riskin ne kadar büyük olduğunu bilir. Sınır güvenliğimiz ve demografik yapımız üzerinde oluşacak baskı, askeri operasyonun kendisi kadar tehlikeli olabilir.

Uzman Değerlendirmesi: Bu Bir Psikolojik Harp mi?

Yıllardır bu bölgeyi takip eden bir editör olarak söylemeliyim ki, Pentagon’un bu tarz planları sızdırması genellikle bir “caydırıcılık” stratejisidir. ABD, masada elini güçlendirmek için İran’ı en hassas yerinden, yani nükleer tesislerinden vurmakla tehdit ediyor. Ne var ki, bu seferki sızıntıların detay seviyesi ve lojistik hazırlıklar, durumun sadece bir blöften ibaret olmayabileceğini düşündürüyor. ABD içerisindeki bazı şahin gruplar, İran nükleer silah sahibi olmadan önce “son şansın” bu operasyon olduğuna inanıyor.

Ancak işin bir de “ertesi gün” sorunu var. Diyelim ki Amerikan askerleri İsfahan’a girdi ve tesisleri havaya uçurdu. Sonra ne olacak? İran’ın bölgedeki vekilleri (Hizbullah, Husiler, Irak’taki milisler) aracılığıyla başlatacağı topyekun bir savaşın önüne nasıl geçilecek? Bu soruların cevabı Pentagon’un planlarında henüz net değil. Kısacası, bir İran kara harekatı başlatmak, Pandora’nın kutusunu açmakla eşdeğerdir. Kutunun içinden ne çıkacağını ise kimse tam olarak kestiremiyor.

Peki Bundan Sonra Ne Olacak?

Önümüzdeki birkaç hafta kritik. ABD’nin bölgedeki üslerine yaptığı askeri tahkimatın hızı bize niyetini açıkça gösterecek. Eğer uçak gemisi gruplarının yanı sıra, ağır zırhlı tümenlerin sevkiyatı başlarsa, iddiaların gerçeğe dönüştüğünü anlayacağız. Ama şu an için en muhtemel senaryo, bu sızıntıların İran’ı müzakere masasına çekmek için kullanılan bir baskı aracı olması. Yine de Ortadoğu’da küçük bir kıvılcım büyük yangınlara neden olabilir. Diplomasi kanalları tamamen kapanmadığı sürece, umudumuz bu planların sadece kağıt üzerinde kalması yönünde.

Sonuçta, bölgedeki her gerilim Türkiye gibi komşu ülkeler için yeni bir sınav anlamına geliyor. Siyasi iradenin ve Türk dış politikasının bu süreçte takınacağı dengeli tutum, ülkemizi olası bir ateş çemberinden uzak tutmak için hayati önem taşıyor. Gelişmeleri yakından takip etmeye devam edeceğiz; çünkü bu seferki davul sesleri çok yakından geliyor.

İlgili İçerikler

• İsrail Başbakanı’ndan Orduya Talimat: Lübnan İşgali Genişliyor
• İsrail İran Saldırısı: Bölgesel Savaşın Yeni Perdesi Aralandı
• İsrail’in Lübnan Saldırısı: Gazeteciler Neden Hedefte?

Haber Merkezi

Haber Merkezi, webteknolife.com editör ekibinin ortak hesabıdır. Gündem, ekonomi, sağlık, eğitim ve teknoloji alanlarında doğrulanmış ve güncel haberleri okuyucularına ulaştırmayı amaçlar.